Društveno-ekonomski zid između Zapadnog Balkana i Europske unije nastavlja da se povećava bez izgleda da nestane u budućnosti. Ovo je zaključak novog istraživanja koje je objavio Italijanski institut za međunarodne odnose u Rimu. Provjerili smo gdje se zemlje Zapadnog Balkana nalaze na putu ka EU?Koliko je izgledno proširenje, ali i kako Zapadni Balkan može pristupiti evropskom ekonomskom prostoru?

U konstelaciji trenutnih političkih odnosa Evrope i zapadnog Balkana švajcarski medij Neue Zürcher Zeitung, proširenje Evropske unije na zemlje Zapadnog Balkana vidi mrtvim, kako to u tekstu navodi novinar Andreas Ernst. On predlaže promjenu integracije kojom bi region pristupio Evropskom ekonomskom prostoru.

ANDREAS ERNST, novinar

Cilj je pronaći nove oblike saradnje za šest zemalja Zapadnog Balkana: Albaniju, Bosnu i Hercegovinu, Kosovo, Crnu Goru, Sjevernu Makedoniju i Srbiju. Potrebna je institucionalna kreativnost, ali i nova geopolitička posvećenost regiji.

Novi oblici saradnje, ne moraju nužno biti označeni kao alternativa, smatra politički analitičar Adnan Huskić. Dodaje to bi pružilo mogućnost ekonomijama zemalja regiona da se okušaju u konkurentnim uslovima.

ADNAN HUSKIĆ, politički analitičar

“Radi se uglavnom o stvarima koje su potpuno komplementarne s približavanjem Evropskoj uniji kao što je recimo projekat o kojem se često govori, a to je ovaj Mini Šengen. Ja ga više posmatram kao carinsku uniju, kao napredniji nivo integracije.”

Dušan Reljić, šef Briselskog biroa Njemačkog instituta za međunarodne odnose navodi dva razloga za stagnaciju proširenja Evropske unije: Prvi je što vladavina prava i demokratska kultura u regionu nazaduju, a drugi je nemogućnost regiona da ubrza privredni razvoj.

DUŠAN RELJIĆ, Njemački institut za Međunarodne odnose

“Na prvom mjestu bi zemlje Zapadnog Balkana trebalo da budu shvaćene u Evropskoj uniji kao deo tog evropskog prostora koji ne sme da zaostaje. Znači, samim time da se pomoć koja dolazi iz tih strukturnih i drugih razvojnih fondova Evropske unije usmjeri i na zemlje Zapadnog Balkana.”

Da Bosna i Hercegovina treba veću angažovanost na putu ka Evropskoj Uniji misli i ekonomista Azra Hadziahmetović.

AZRA HADŽIAHMETOVIĆ, profesor Ekonoskog fakulteta u Sarajevu

“Punopravno članstvo i put ka Evropskoj uniji, što brže to bolje. Što više kasnimo više ćemo posla morati da obavimo u postupku priblizavanja članstvu EU, a to najbolje znamo mi u BiH kao i još neke zemlje u regiji.”

Svi naši sagovornici saglasni su da Bosna i Hercegovina i zemlje regije moraju više raditi na poboljšavanju uslova života i jačanju iscrpljene srednje klase, jer čekajući da blagostanje dođe njima, ipak se oni okreću tom blagostanju napuštajući ove prostore.