Dvije hiljade devetnaesta godina u Velikoj Britaniji završena je konkretnim potezima vlasti o pitanju izlaska zemlje iz Evropske unije, procesa koji se odužio, što zbog nedoumica oko samog Bregzita, što zbog političkih podjela u Vesminsterskoj palati. Trideset i prvi januar predstavlja čvrst datum Bregzita, a tome su prethodili mjeseci politčke borbe koja je za neke završila neslavno.

Velika Britanija izlazi iz Evropske unije 31. januara, a taj datum, odnosno rok za Bregzit, u posljednje tri godine tri puta je odgađan. Bregzit se prvobitno trebao dogoditi 29. marta 2019., dvije godine nakon što je tadašnja premijerka Tereza Mej aktivirala član 50 Lisabonskog ugovora. Međutim, taj rok nije ispoštovan jer britanski parlamentarci nisu odobravali njen sporazum o izlasku koji je dogovorila sa čelnicima Evropske unije.

TEREZA MEJ, bivša premijerka Velike Britanije

“Svaki dan koji prođe bez rješenja ovog problema znači više neizvjesnosti, više ogorčenja. Vlada je čula šta je ovaj dom rekao i ja sada molim sve poslanike da čuju šta britanski narod želi”.

Tvrdoglavi poslanici iz opozicione Laburističke stranke, a sve više i pojedinci iz Konzervativne stranke nisu pristajali na sporazum kojim, kako su tvrdili, dijelom Veliku Britaniju ostavlja u pravnom okviru Evropske unije, što nikako ne žele. To se prije svega misli na granicu sa Sjevernom Irskom odnosno princip bekstopa, neke vrste sigurnosti koja će garantovati da neće postojati tvrda granica kakav god bio ishod budućih trgovinskih pregovora.

DŽEREMI KORBIN, lider Laburističke stranke

“Ako vlada bude nepopustljiva i blokira alternativni prijedlog laburista, ako se zemlja bude suočila sa potencijalnom katastrofom izlaska iz Unije bez dogovora, naša dužnost će biti da pronađemo druge opcije, uključujući i novi referendum”.

Uvidjevši da neće moći progurati svoj plan o Bregzitu, a i zbog sve većih poziva na ostavku, Tereza Mej u junu odlazi sa mjesta čelnice Konzervativne stranke, a time i iz Dauning strita. Uslijedile su sedmice unutarstranačke utrke, a vruć krompir preuzeo je Boris Džonson, jedan od najglasnijih zagovarača izlaska Velike Britanije iz Evropske unije. Njegov plan da provede Bregzit sa ili bez sporazuma bio je neprihvatljiv za parlamentarce, koji su ga primorali da sa Briselom iznađe novo rješenje. U tome je na kraju i uspio.

ŽAN-KLOD JUNKER, bivši predsjednik Evropske komisije

“Ovo je fer i izbalansiran sporazum i testament naše posvećenosti da pronađemo rješenja. Pruža sigurnost tamo gdje je Bregzit stvarao nesigurnost. Štiti prava naših građana i štiti mir i stabilnost irskog ostrva. Neće biti granice na irskom ostrvu i jedinstveno tržište biće zaštićeno”.

BORIS DŽONSON, premijer Velike Britanije

“Sada je trenutak da završimo Bregzit i da zajedno radimo na izgradnji budućeg zajedničkog partnerstva, koje može biti veoma pozitivno i za Veliku Britaniju i za Evropsku uniju”.

Poslanici u parlamentu Velike Britanije deklarativno su pristali da usvoje novi sporazum, ali tek nakon što se usvoji zakonski okvir koji to omogućava. To je dijelom urađeno krajem godine, nakon prijevremenih parlamentarnih izbora i još jednog odgađanja tromjesečnog Bregzita koji je trebao biti 31. oktobra. Sada vlada na čelu sa Borisom Džonsonom, koja je dobila podršku građana na izborima 12. decembra, ima čvrst mandat da do kraja januara izvede zemlju iz Evropske unije. Ako se to i zaista dogodi u početku neće biti velikih promjena. Britanija će ostati članica Evropske Unije u svemu osim u imenu tokom 11-mjesečnog tranzicionog perioda koji se završava u decembru 2020. godine.