Francuski filozof i pisac Žan-Pol Sartr (1905-1980), jedan od tvoraca filozofije egzistencijalizma koji je 1964. odbio Nobelovu nagradu za književnost, umro je na današnji dan 1980. godine.

Sartr se bavio idejama individualne slobode, izbora i egzistencijalnog projekta, te idejama o neizbježnosti angažovanja i odgovornosti pisca i čovjeka, kao i egzistencijalnom psihoanalizom.

Nastojao je da stvori sintezu egzistencijalizma i marksizma, a u književnosti koncept “angažovane literature”.

Sartr je napisao filozofske spise “Biće i ništa”, “Imaginarno”, “Egzistencijalizam je humanizam” i “Kritika dijalektičnog uma”, romane “Mučnina” i “Putevi slobode”, drame “Prljave ruke”, “Nesahranjeni mrtvaci”, “Đavo i Gospod Bog”, “Iza zatvorenih vrata” i “Bludnica dostojna poštovanja”, eseje “O Bodleru” i “Šta je književnost”, te autobiografiju “Riječi”.

Njegovi pozorišni komadi “Iza zatvorenih vrata”, “Prljave ruke”, i “Đavo i Gospod Bog” stekli su svjetsku slavu.

Sem “Mučnine”, od proznih djela na glasu je njegova zbirka pripovjedaka “Zid” i autobiografska proza “Riječi”.

Najbolji eseji su mu “Bodler”, “Glumac i mučenik”, a posljednje Sartrovo djelo je monumentalna studija o Gistavu Floberu “Porodični idiot”.

Sartr je odbijanje Nobelove nagrade objasnio stavom da mu kao piscu ne trebaju priznanja jer mu je dužnost da piše, te činjenicom da su kulture Istoka i Zapada i dalje suprotstavljene umjesto da se prožimaju.